Hôm nay, ngày 24 / 11 / 2017
Câu chuyện nghiệp vụ
Tâm lý học tội phạm trong đấu tranh, phòng chống tội phạm hiện nay PDF. In Email
Thứ hai, 23 Tháng 1 2017 08:48

 

Trong thời gian vừa qua, trên địa bàn tỉnh nổi lên một số vụ việc đáng quan tâm về an ninh trật tự, điển hình là các vụ giết người, bắt cóc, trộm cắp, hiếp dâm, lừa đảo chiếm đoạt tài sản,… được dư luận xã hội đặc biệt quan tâm. Trong quá trình làm rõ vụ việc, đấu tranh đưa các đối tượng tội phạm ra ánh sáng và bắt chúng phải cúi đầu chịu tội trước pháp luật không thể thiếu được khâu xác định bản chất tội phạm. Xác định được bản chất của tội phạm là việc cần thiết để tiến hành phân loại các loại đối tượng phạm tội, từ đó đúc kết những quy luật phạm tội, kinh nghiệm trong điều tra, giải quyết các vụ việc hình sự trong tương lai, phục vụ tốt công tác đấu tranh, phòng chống tội phạm, đảm bảo an ninh trật tự trên địa bàn tỉnh Kon Tum. Qua đánh giá, phân loại, có thể nắm được loại hình phạm tội, tính cách, mối quan hệ xã hội của các loại tội phạm, những yếu tố ảnh hưởng đến hành vi phạm tội từ đó phục vụ quá trình điều tra.

 

Quá trình phát hiện, đấu tranh bắt giữ đối tượng truy nã nguy hiểm Trần Trung Hùng

cũng dựa trên quy luật tâm lý tội phạm


Để lý giải tâm lý của người phạm tội khi lựa chọn thủ đoạn, cách thức thực hiện hành vi phạm tội, ngành khoa học tội phạm có thể lý giải dựa vào các đặc điểm nhân thân của người phạm tội. Nó bao gồm ba hệ thống đặc điểm: Đặc điểm về sinh học (như độ tuổi, giới tính), đặc điểm xã hội (như nghề nghiệp, hoàn cảnh gia đình, nơi cư trú, địa vị xã hội…) và đặc điểm tâm lý, ý thức (như nhu cầu, định hướng giá trị, hứng thú, ý thức đạo đức, ý thức pháp luật). Bên cạnh đó, không loại trừ người phạm tội thực hiện hành vi phạm tội nhằm thỏa mãn nhu cầu, động cơ trả thù cá nhân, cách thức phạm tội với động cơ này thường rất dã man, tàn bạo. Với động cơ phạm tội này, việc xác định các mối quan hệ của nạn nhân là yêu cầu rất quan trọng, bao gồm các mối quan hệ trong gia đình, huyết thống, mối quan hệ công việc,…Với động cơ trả thù, tính tàn ác trong việc thực hiện hành vi phạm tội đã thể hiện tâm lý hứng thú trong việc thực hiện tội phạm.

Theo phân tích của ngành tội phạm học thì tội phạm được chia thành hai loại: Một là loại là tội phạm hành động có tính toán rõ ràng, kế hoạch thực hiện rất cụ thể, chi tiết. Hung thủ có đầu óc tỉnh táo, hành động dứt khoát, chuyên nghiệp. Các đối tượng này được gọi là loại tội phạm có tổ chức. Hai là loại tội phạm hành động theo cảm xúc, ít có chuẩn bị trước, các đối tượng này được gọi là tội phạm vô tổ chức. Thực tế, ngoài hai loại tội phạm bạo lực nói trên, các chuyên gia tâm lý hình sự còn dùng một tên gọi riêng cho đối tượng thứ ba. Đó là tội phạm hỗn hợp. Điều này cho thấy việc phân loại tội phạm chỉ mang tính tương đối.

* Đối với loại tội phạm có ý thức tổ chức:

Đối tượng này rất nguy hiểm, thường xác định nạn nhân gây án từ trước, nạn nhân thường có những đặc trưng phù hợp với ý nghĩ của chúng về tuổi tác, ngoại hình, nghề nghiệp và các hình thức sinh hoạt. Loại tội phạm này rất thông minh, có khả năng chiêu dụ nạn nhân theo chúng đến địa điểm thuận lợi. Địa điểm chúng chọn để ra tay thường là những nơi vắng vẻ, lợi dụng thời gian ít có người qua lại để khống chế nạn nhân. Hung thủ luôn hành động theo kịch bản đã chuẩn bị sẵn. Trong quá trình phạm tội, hung thủ dự liệu sẵn các tình huống bất trắc nên khi gặp trở ngại chúng phản ứng rất nhanh. Năng lực thích ứng và linh hoạt là đặc trưng cơ bản của bọn tội phạm bạo lực có tổ chức. Hơn nữa, chúng còn rút kinh nghiệm để lần sau gây án hoàn hảo hơn.

Do đó khi nghiên cứu những vụ án liên tục và có liên quan nhau, lực lượng công an phải nỗ lực nghiên cứu vụ án đầu tiên. Đó là đầu mối để truy tìm hung thủ nhanh chóng nhất. “Cải tiến” kỹ thuật, cách thức phạm tội là một hành động tất yếu của bọn tội phạm có ý thức. Càng về sau những vụ án do các đối tượng loại này gây nên càng để lại dấu vết rất ít, gây khó khăn cho công tác điều tra, phá án.

* Đối với loại tội phạm không có ý thức tổ chức:

Tội phạm dạng này không lên kế hoạch phạm tội. Suy nghĩ, ý đồ phạm tội của đối tượng mang tính bộc phát, thường xảy ra trong lúc không kiềm chế được cảm xúc hoặc không tự chủ được hành vi của mình (do sử dụng các loại ma túy, chất hướng thần,…). Đối tượng không có chuẩn bị sẵn kế hoạch để phạm tội cũng như che giấu hành vi phạm tội sau khi gây án mà thường chỉ cố che giấu hành vi sau khi đã thực hiện hành vi phạm tội. Những người có tiền sử về bệnh tâm thần, người có rối loạn về hành vi, người có nhân cách bệnh lý cũng được xếp vào loại tội phạm không có ý thức tổ chức vì hành vi phạm tội của họ thường dựa trên những niềm tin hoang tưởng và không thật.

Tội phạm có ý thức tổ chức

Tội phạm không có ý thức tổ chức

Hành vi phạm tội được lên kế hoạch

rõ ràng từ trước

Hành vi phạm tội mang tính bộc phát

Tội phạm dùng thủ đoạn để đưa nạn nhân được nhắm đến tới nơi gây án

Thường thì nạn nhân chỉ ngẫu nhiên có mặt ở tại địa điểm gây án khi vụ án xảy ra

Thường có đối thoại mang tính khống chế với nạn nhân trước khi hành động

Việc đối thoại với nạn nhân là rất ít

Hiện trường vụ án thường phản ánh sự khống chế của hung thủ đối với nạn nhân, ít để lại dấu vết

Hiện trường vụ án khá lộn xộn và ngẫu nhiên

Thủ phạm đòi hỏi sự phục tùng từ nạn nhân trong quá trình phạm tội

Đột ngột sử dụng bạo lực với nạn nhân

Thường sử dụng đồ vật, hung khí để khống chế nạn nhân nhằm thực hiện hành vi phạm tội (vũ khí, dây trói,…)

Ít sử dụng đồ vật để khống chế nạn nhân

Ít khi bỏ sót hung khí, vật chứng lại hiện trường

Vật chứng, hung khí bị bỏ lại ở hiện trường

 

Ở một khía cạnh khác, theo nghiên cứu về sinh trắc học, quy về hoạt động sinh học của bộ não, hành vi phạm tội của tội phạm không có ý thức tổ chức là một quá trình diễn biến trong bán cầu đại não dưới sự tác động của hormone có tên là cortisol. Điều này lý giải vì sao những trường hợp giết người bột phát, mù quáng như con giết cha, vợ giết chồng, em giết anh… rất man rợ rồi sau đó hung thủ lại ngay lập tức vô cùng hối hận, hoang mang, thậm chí muốn tìm đến cái chết. Không xét đến những đối tượng có nhân cách bệnh lý, người có tiền sử về bệnh tâm thần gây án, thì có khả nhiều vụ thảm án mang yếu tố dồn nén và đây cũng là một yếu tố đáng để xem xét nếu muốn nhìn sự việc trên góc độ diễn tiến tâm lý tội phạm.

Việc này chứng tỏ các hành vi phạm tội ít nhiều đều có ảnh hưởng từ yếu tố bên ngoài tác động đến tâm tư, suy nghĩ của người phạm tội, gây ra các cảm xúc tiêu cực, về lâu dài sẽ dẫn đến sự bộc phát ra bên ngoài như “giọt nước tràn ly”. Điều này đòi hỏi một sự quan tâm đúng mực từ phía người thân, từ phía xã hội đến đối tượng phạm tội. Từ những điều trên có thể thấy “phòng” luôn hiệu quả hơn “chống” trong công tác đấu tranh với các loại tội phạm. Chính sự quan tâm sâu sát từ phía cơ quan chức năng, chính quyền nhằm giải quyết các vấn đề xã hội cho người dân, đồng thời tăng cường công tác tuyên truyền, phát động phong trào Toàn dân bảo vệ An ninh Tổ quốc sẽ đem lại hiệu quả to lớn trong việc đấu tranh, phòng chống tội phạm trên địa bàn tỉnh.

Nhận thức rõ vai trò, trách nhiệm của mình, lực lượng Công an tỉnh Kon Tum không ngừng học hỏi, trau dồi kiến thức pháp luật, nghiệp vụ, các kiến thức xã hội, nghiên cứu nắm bắt tâm lý, quy luật hoạt động của các loại tội phạm – đây là cơ sở cho công tác đảm bảo an ninh trật tự. Đẩy mạnh công tác đấu tranh, phòng, chống tội phạm, trấn áp quyết liệt các hoạt động tội phạm, bảo vệ cuộc sống bình yên cho nhân dân.


Trà Hồng Hữu (Phòng ANCTNB)

Số lượt người xem: 5263

+/-
Viết nhận xét
Tên của bạn:
Email:
 
Website:
Tiêu đề:
 
Nhập mã xác nhận
+/- Nhận xét
Nhận xét mới Tìm kiếm

Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

 

banner cuocvandong

Bạn đọc cần biết

¤ Trực ban CA tỉnh: (069) 4186.112 - (0260) 3915.620

¤ Trực ban hình sự: (069) 4181.232 - (0260) 3864.388

¤ HT tố giác tội phạm: kontum@canhsat.vn 

¤ BBT: banbientap.congankt@gmail.com 

THÔNG BÁO QUAN TRỌNG

Phòng Kỹ thuật hình sự triển khai giám định biển số xe
Phòng Kỹ thuật hình sự triển khai giám định biển số xe Để đáp ứng yêu cầu các mặt công tác của đơn vị cũng như phục vụ tốt cho hoạt động điều tra của các cơ quan tiến hành tố tụng, Phòng Kỹ thuật hình sự hiện nay đã tiến hành giám định biển số xe

http://www.mps.gov.vn/web/guest/vanbanphapquy

Thống kê bài viết

1 Phòng Công Tác Chính Trị 25 bài đăng
2 Phòng Tham Mưu 25 bài đăng
3 Phòng CS PCCC và cứu nạn cứu hộ 12 bài đăng
4 Công an Sa Thầy 9 bài đăng
5 Công an Đăk Tô 7 bài đăng
... ... ...
35 Phòng Ngoại tuyến 0 bài đăng
36 Phòng Quản lý xuất nhập cảnh 0 bài đăng
37 Phòng hồ sơ 0 bài đăng
38 Phòng kỹ thuật nghiệp vụ II 0 bài đăng
39 Thanh Tra Công an tỉnh 0 bài đăng

Video Clips

Lượt truy cập
22640632
  • Hôm nay9940
  • Tuần này125740
  • Tháng này511381
  • Tổng cộng22640632
Đang trực tuyến : 1005